Common Mistakes7 phút đọc

Lose và loose (và vì sao trình kiểm tra chính tả không cứu được bạn)

Câu "I don't want to loose you" cứ khoảng bốn giây lại được đăng đâu đó trên mạng một lần. Trình kiểm tra chính tả im lặng, vì loose là một từ hoàn toàn có thật.

Losing a match is the everyday reason fans of every country end up writing this word.

Plate ILosing a match is the everyday reason fans of every country end up writing this word.

Để tôi cho bạn xem một câu xuất hiện ở đâu đó trên internet khoảng bốn giây một lần: "I don't want to loose you."

Lãng mạn. Chân thành. Viết sai chính tả. Và đây là chi tiết đáng làm bạn yên tâm: người viết ra câu đó thường lại là người bản xứ nói tiếng Anh . Lose và loose là một trong số ít lỗi mà người học và người bản xứ mắc với số lượng ngang nhau, sát cánh bên nhau , hoàn toàn bình đẳng. Mỗi cuối tuần, ở mọi châu lục, cổ động viên bóng đá viết "loose" thay cho "lose" trong hàng triệu bình luận giận dữ . Không ai thoát được.

Trừ bạn, sau bài này, vì khác với hầu hết các cặp dễ nhầm trong tiếng Anh, cặp này có một lời giải hoàn toàn gọn gàng . Đây không phải hai nghĩa gần nhau mà bạn phải tự cảm nhận để phân biệt , như fun và funny. Đây là hai từ hoàn toàn khác nhau (một động từ, một tính từ, phát âm khác, chức năng khác, chẳng có gì chung ) mà tình cờ được viết gần như giống hệt nhau, và toàn bộ sự nhầm lẫn chỉ là một tai nạn chính tả . Hãy nhớ đúng cách viết một lần cho thật chắc, và vấn đề chấm dứt vĩnh viễn. Tôi dạy tiếng Anh hơn chín năm, và đây là một trong số ít chủ đề tôi có thể thành thật hứa "vĩnh viễn". Mười phút. Bắt đầu thôi.

01 · Ý chính

Ý chính

Hãy làm quen đàng hoàng với hai từ này, vì chúng vốn là hai người xa lạ:

LOSE (một chữ O) là động từ: mất một thứ gì đó, hoặc không thắng. Nó đọc là "looze", với âm Z, vần với shoes và news:

  • Don't lose your keys.
  • We always lose to that team.
  • I'm losing my patience.

LOOSE (hai chữ O) là tính từ: không chặt, không cố định, tự do. Nó đọc là "loosse", với âm S nhẹ, vần với juice và goose:

  • These jeans are too loose.
  • There's a loose screw in this shelf.
  • The dog got loose again.

Âm khác, loại từ khác, thế giới khác. Một từ nói về thua trận , mất chìa khóa và hết kiên nhẫn; từ kia nói về quần rộng, con ốc lỏng và chú chó chạy thoát. Không ai lẫn lộn ý nghĩa của chúng. Toàn bộ rắc rối chỉ nằm ở một chữ O, và đây là trò đùa tàn nhẫn của chuyện này: từ có nghĩa "mất" lại mất một chữ O, còn từ có thêm chữ O lại là từ "lỏng". Tiếng Anh không chỉ giăng bẫy. Nó còn làm cho cái bẫy có chất thơ.

02 · Vì sao trình kiểm tra chính tả không cứu được bạn

Vì sao trình kiểm tra chính tả không cứu được bạn

Phần này đáng có mục riêng, vì nó giải thích vì sao lỗi này vẫn tồn tại trong thời đại của những đường gạch chân đỏ. Trình kiểm tra chính tả bắt những từ không tồn tại. Nhưng loose và lose đều tồn tại, đều phổ biến, và đều có thể đứng vào nhiều vị trí giống nhau trong câu, ít nhất là theo cách phần mềm nhìn chúng. "I don't want to loose you" chỉ chứa những từ có thật; tính năng tự sửa nhún vai rồi bỏ qua. Một số công cụ kiểm tra ngữ pháp bắt được; nhiều công cụ thì không; còn bàn phím điện thoại làm mọi chuyện tệ hơn khi gợi ý từ nào bạn gõ hồi thứ Ba tuần trước.

A heartfelt message containing the wrong word sits on a screen with no warning on it.
A heartfelt message containing the wrong word sits on a screen with no warning on it.

Vì vậy đây là lỗi bạn phải tự xử lý, trong đầu, không có công nghệ nào đỡ cho bạn. Thành thật mà nói, đó là tin tốt nhất trong bài : lỗi bạn tự xử lý trong đầu, khác với lỗi giao cho phần mềm, sẽ được sửa luôn .

03 · Mẹo nhớ (Chọn một mẹo và gắn bó với nó)

Mẹo nhớ (Chọn một mẹo và gắn bó với nó)

Mẹo 1: Loose còn dư chỗ

Loose có nghĩa là "không chặt" , và bản thân chữ này cũng không chặt: nó còn chỗ cho một chữ O thừa, lỏng lẻo nằm bên trong. Quần áo rộng thì thừa chỗ; chữ loose thì thừa một chữ cái. Còn lose thì thiếu một chữ O , vì... nó làm mất rồi. Từ có nghĩa "mất" đã làm mất một chữ cái. Mẹo này gọn đến mức gần như đáng ghét , và nó đã sửa lỗi này cho nhiều học viên của tôi hơn tất cả các cách khác cộng lại.

Mẹo 2: Kiểm tra bằng âm thanh

Khác biệt Z/S hoàn toàn đáng tin, nên hãy để đôi tai bỏ phiếu. Nói câu đó thành tiếng (hoặc trong đầu, nhưng vẫn "bật tiếng"): nếu là âm "looze", như choose, bạn cần một chữ O, lose. Nếu là âm "sse" nhẹ, như goose, bạn cần hai chữ O, loose. Rất tiện là các cặp vần đã ghép sẵn: lose vần với choose nhưng chỉ giữ một chữ O; goose và loose vần với nhau và cùng có hai chữ O. A goose is loose. You choose to lose. (Con ngỗng đang sổng. Bạn chọn thua. Trong tiếng Anh, mỗi câu này tự vần với nhau, nên rất dễ nhớ.) Nói to cả hai câu một lần là bạn khó mà quên được .

Mẹo 3: Học theo cụm từ, và hai từ không bao giờ gặp nhau

Như mọi khi trên blog này , cách sửa triệt để nhất là không bao giờ phải chọn. Mỗi từ nằm trong những cụm từ cố định riêng của nó, và khi các cụm từ đã vào đầu rồi, cách viết đúng sẽ đi kèm luôn:

  • Nhóm lose: lose weight, lose your keys, lose track of time, lose your temper, lose touch with someone, a losing streak, cùng danh từ họ hàng loss ("a big loss") và lời xúc phạm mà ai cũng nên nhận ra nhưng hiếm khi dùng, loser (một chữ O, luôn luôn).
  • Nhóm loose: a loose tooth, loose change (những đồng xu lẻ kêu leng keng trong túi), a loose connection, loose-fitting clothes, on the loose ("the goose is on the loose", một câu tiếng Anh thật sự dùng được và là món quà cho trí nhớ của bạn).

Hôm nay hãy nói to mỗi nhóm một lần . Độc giả thường xuyên đều biết bước tiếp theo: ôn lại vào ngày mai và tuần sau, bằng lời nói, cho đến khi cách viết thành phản xạ chứ không còn là một quyết định.

A person has lost her keys and is searching everything she owns on the doorstep.
A person has lost her keys and is searching everything she owns on the doorstep.

04 · Hai từ thưởng thêm (nhân tiện đang nói)

Hai từ thưởng thêm (nhân tiện đang nói)

Hai từ họ hàng cũng gây nhầm lẫn, nên ta hãy học cho đúng luôn trong một đoạn. Losing (một chữ O) là dạng -ing của lose: "We're losing the game." Cả người học lẫn người bản xứ đều hay viết "loosing", không phải từ họ cần; loosing về mặt kỹ thuật có tồn tại (nghĩa là thả ra một thứ gì đó, là từ cổ, chủ yếu nói về mũi tên) nhưng trừ khi bạn đang kể một trận chiến thời trung cổ, bạn muốn nói losing. Còn loosen (hai chữ O) là động từ của loose dùng cho hành động: làm cho cái gì đó bớt chặt. "Loosen your tie." "Can you loosen this jar lid?" Tóm lại: you lose a match, you eat a big dinner, and you loosen your belt until it's loose. (Bạn thua một trận đấu, ăn một bữa tối no nê, rồi nới thắt lưng cho đến khi nó lỏng.) Một câu, đủ cả ba, đã thử qua bữa tối.

05 · Những lỗi thường gặp

Những lỗi thường gặp

Lỗi 1: "I don't want to loose you." Câu được internet yêu thích nhất. Nghĩa là "không còn có" , tức là động từ: lose, một chữ O. (Nếu bạn thật sự muốn thả ai đó ra, như thả một con chim ưng, thì đó là chuyện khác, và có lẽ cũng không phải cách viết này.)

Lỗi 2: "We're going to loose the match." Bình luận thể thao khắp thế giới, mỗi cuối tuần. Không thắng là lose: "we're going to lose", "we lost", "they always lose". Một chữ O cho cả họ buồn bã này, kể cả loser và loss.

Lỗi 3: "My shoelace is lose." Lỗi ngược lại , hiếm hơn nhưng có thật. Không chặt = tính từ = hai chữ O: loose. Nếu bạn đặt được very trước nó ("very loose"), đó là tính từ, và tính từ ở đây có đủ hai chữ O.

Lỗi 4: "Loosing weight." Cái bẫy của dạng -ing. Phải là losing weight, một chữ O, dù phiên bản hai chữ O cứ muốn tự điền. Bàn phím của bạn học nó từ ai đó. Đừng để nó dạy ngược lại bạn.

A man who lost weight now wears trousers that hang loose at the waist.
A man who lost weight now wears trousers that hang loose at the waist.

06 · Thử ngay hôm nay

Thử ngay hôm nay

Lose, loose, losing hay loosen? Đáp án ở cuối bài.

1. Careful, don't _______ that receipt. We need it. 2. The handle is a bit _______. I should fix it. 3. They're _______ 2-0 and it's only half time. 4. Can you _______ these straps? They're too tight. 5. I've got some _______ change if you need coins for the machine.

Rồi đến bước thực hành thật sự, ba mươi giây: viết, bằng tay hay bằng ngón cái , hai câu nói thật về cuộc sống của bạn, mỗi từ một câu. "I always lose my headphones." "My favourite jumper is huge and loose." Viết đúng chính tả một lần, có chủ ý, trong một câu của riêng bạn, có tác dụng hơn đọc năm mươi lời sửa, vì (các độc giả thường xuyên, cùng nói nào) tự nhớ lại mới là thứ giúp ghi nhớ lâu.

07 · Con ngỗng đang sổng chuồng

Con ngỗng đang sổng chuồng

Quay lại với câu chân thành mà viết sai kia, đang xuất hiện đâu đó trên thế giới ngay lúc này, có lẽ dưới một bức ảnh hoàng hôn. Giờ đây bạn miễn nhiễm vĩnh viễn với việc viết ra nó, và điều đó đặt bạn, riêng về điểm này, đi trước rất nhiều người bản xứ . Hãy tận hưởng. Điều này không xảy ra với nhiều chủ đề, và bạn có quyền thấy vui.

Lose lost an O. Loose has room to spare. The goose is loose, and you choose not to lose. (Lose mất một chữ O. Loose còn dư chỗ. Con ngỗng đang sổng chuồng, và bạn chọn không thua.) Đâu đó trong ba câu ấy là phiên bản mà trí nhớ của bạn sẽ giữ lại; không quan trọng là câu nào, vì tất cả đều đến cùng một nơi: một tai nạn chính tả nhỏ, được xử lý xong mãi mãi, không cần phần mềm . Có những vấn đề tiếng Anh mất hàng tháng. Vấn đề này chỉ mất một con ngỗng.

A goose has got out of its field and is loose in a village lane.
A goose has got out of its field and is loose in a village lane.

Đáp án: 1. lose 2. loose 3. losing 4. loosen 5. loose

WordCat luyện các cặp từ dễ sai chính tả như thế này trong chính các cụm từ thật của chúng, bằng lời nói và ôn cách quãng, cho đến khi dạng đúng trở thành phản xạ . Dùng thử tại wordcat.app.


Đọc tiếp:

Key phrases

42

Take the chunks with you

Words + collocations + honest grading = real progress.

  • side by side sát cánh bên nhau
  • feel your way between tự cảm nhận để phân biệt
  • nothing in common chẳng có gì chung

+ 39 more

Andrew Campbell

Andrew Campbell

Founder of WordCat. Building tools to help people learn English faster.

Get the newsletter

One short email per week with new posts and language-learning tips. No spam.